OpenAI thực chất đã tụt lại phía sau Pentagon trong việc sử dụng trí tuệ nhân tạo cho giám sát và hoạt động quân sự

OpenAI và Pentagon: cách thỏa thuận với AI đã thay đổi như thế nào

*OpenAI đã ký một thỏa thuận mới với Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ (Pentagon), thay thế Anthropic, nhưng trong phản hồi đối với những lo ngại công chúng, lãnh đạo công ty Sam Altman cho biết các điều khoản đã được “đặt ra” theo nguyên tắc an toàn. Thực tế thì tình hình khác, theo The Verge.*

1. Những gì Altman hứa
- Hai yêu cầu chính:

1) cấm giám sát nội bộ quy mô lớn;

2) trách nhiệm của con người trong việc sử dụng vũ lực, bao gồm các hệ thống vũ trang tự động.

- Pentagon đồng ý “bao gồm” những điều này vào luật pháp và chính sách, còn OpenAI – vào hợp đồng.

2. Tại sao vẫn có nghi ngờ
- Trên mạng xã hội xuất hiện câu hỏi: liệu thực sự đã đạt được thỏa thuận về việc tuân thủ các hạn chế chưa?

- Các chuyên gia cho rằng Pentagon không từ chối hoàn toàn. Thỏa thuận chứa cụm “bất kỳ ứng dụng hợp pháp nào”, mở ra khoảng trống cho nhiều hành động.

3. Những gì chính xác đang được bàn bạc
Bên Hành động Điểm quan trọng Pentagon Thu thập và phân tích dữ liệu lớn về công dân Mỹ Không rút lui khỏi mong muốn sử dụng dữ liệu quy mô rộng OpenAI Giới hạn việc sử dụng hệ thống cho giám sát đại chúng Nêu rằng “không thể thu thập hoặc phân tích dữ liệu người Mỹ trong khối lượng lớn, không giới hạn”
- Hai bên khác nhau về cách diễn giải thuật ngữ *đáng là hợp pháp kỹ thuật*.

- Tại Hoa Kỳ khái niệm này đang dần mở rộng và hiện bao gồm các chương trình giám sát quy mô lớn.

- OpenAI bác bỏ sự diễn giải đó.

4. Khung pháp lý
- Các quy định chính:

- Điều chỉnh thứ tư của Hiến pháp;

- Luật An ninh quốc gia (1947);

- Luật Tình báo nước ngoài và giám sát (1978);

- Lệnh hành thi hành số 12333;

- Hướng dẫn nội bộ của Pentagon về tình báo ngoại vi.

- Sau 9/11, các cơ quan đặc nhiệm Mỹ tăng cường giám sát, khẳng định mọi việc đều nằm trong khuôn khổ pháp luật.

- Snowden (2013) tiết lộ quy mô thu thập cuộc gọi điện thoại và dữ liệu từ Verizon, Microsoft, Google, Apple. Lệnh 12333 cho phép chặn dữ liệu ngoài Hoa Kỳ ngay cả đối với công dân.

5. Đối thoại báo cáo
Công ty Quan điểm Anthropic (Dario Amodei) Luật hiện tại chưa bao quát mọi khả năng của AI cho giám sát đại chúng OpenAI (Sam Altman) Hợp đồng bị giới hạn bởi luật hiện hành; khi có quy định mới, các cụm từ vẫn giữ nguyên.

- Các chuyên gia lưu ý rằng những từ “không giới hạn”, “tổng quát”, “cởi mở” không tạo ra một lệnh cấm rõ ràng và có thể cho phép ứng dụng rộng lớn của AI trong tình báo.

6. Kết luận
- Hai bên: OpenAI khẳng định tuân thủ các nguyên tắc an toàn, nhưng Pentagon vẫn giữ quyền truy cập vào khả năng giám sát rộng lớn.

- Pháp lý: Thỏa thuận dựa trên luật hiện hành, tuy nhiên cách diễn giải có thể thay đổi thực tế áp dụng AI trong quốc phòng.

- Trường hợp công chúng: Các câu hỏi về tính minh bạch và trách nhiệm vẫn còn mở.